Sekiri sa Ha Mateka

Ka Mofana Makakane

Ka ho hlokomela bothata ba sekiri sa ha habo sa Ha  Mateka, motataisi oa sekiri  Mahooana Thakali o ile a bona mathata a bona a ka ea moriting ha feela ba ka qalella ho sebelisa mahlale a sejoale-joale  ele ho phethahatsa mesebetsi ea letsatsi le letsatsi ea sekiri. E meng ea mesebetsi ea sekiri ke ho kuta ‘me ka botataisi ba mohlankana enoa, sehlopha sa bahlankana ba bane (4) se kutang ka mechini se ile sa thehoa. Ba ipitsa ‘Mateka Shearing Club’ tlasa ‘Mateka Wool and Mohair Growers Association’ seterekeng sa Berea.

Sekuti sa Ha- Mateka se re mochini o sebetsa kapele

Sekuti sa Ha- Mateka se re mochini o sebetsa kapele

 

“Ke ile ka hlokomela bothata ba sekiri sa haeso ba hore lihoai tsa farelane le seiboko li nka nako e telele li ntse li kuta. Ka bona tharollo e le ho tlisa marang-rang a sejoale a sebelisang motlakase”, ke eena eo hape a sa sie morao ho re bolella hore morero ona oa hae o mo fihletse hang hore a phethele lithuto tsa hae sekolong sa mahlale sa ‘Limkokwing University’ moo teng a nyantseng litsebo tsa hae.img_6077

“Ke ile ka ba lehlohonolo la ho ba hara lenaneo la pele la baithuti ba ileng ba ithutela litaba tsa khoebo le mahlale sekolong sa ‘Limkokwing’. ‘Me ho phetheleng ha lithuto tsaka moo, ke ile ka bona bohlokoa ba ho fetisetsa litsebo tsaka motseng oa haeso oa ha Mateka”.

img_6079

Mateka Wool and Mohair Growers Association ba ile ba   etsa kopo ea likhahlametso tsa lichelete morerong o moholo oa ‘Muso oa Lesotho le Banka ea Lefats’e SADP (Smallholder Agriculture Development Project). Joaloka lihoai kapa borakhoebo ba temo ba ntseng ba thuthuha, morerohali ona ha o oaka oa siea bahlankana bana morao.

 Ka morao hore kopo ea bona e ananeloe

Thakali o re boleletse hore SADP ka mokhahlelo oa oona oa pele e ba file chelete e kalo ka M80 000.00. Ntle le  chelete eo mokhatlo o ile oa  atleha ho itlatsa ka M50 000.00 ‘me ba  reka mechini e mene e kutang, teotsa, ‘generator’, ‘wool press’ ea motlakase. Sehlopha sa bahlankana sa bakuti se se sentse se sebelisa mechini e kutang  ka ho kutela lihoai sekiring sa ha Mateka le ho kutela lihoai tse ling tse hlahang libakeng tse ling.

Kamorao ho mokhahlelo ona mokhatlo o ntse o lebelletse chelete e M175 000.00 eo ka eona ba tlilo ntlafatsa sekiri sa Mateka se ebe maemong a ho kutela ka mechini. Mokhahlelo oa boraro o akha ho tsebahatsa  sekiri  ka chelete e hakanyetsoang M30 000.00.

Mahooana ha a hlalosa hape, hore bahlankana bana ba tlasa botataisi ba hae ba fumantšisitsoe koetliso ke sehlopha sa Afrika Boroa sa bakuti tlasa Ananias Ndlongwane. Sehlopha  sena  se bitsoa ‘Sowenza Umsebenzi Sheep Shearing Enterprise’. Ha ra bahlankana ba 8 ho tsebile ho pasa ba 4 eleng bona ba Mateka Shearing Club. Ho pakahatsa hore bahlankana ba se ba eena le boiphihlelo, ba kuta linku tse 150 motho ka mong eleng palo e pela 200 e o sekuti se nang le boiphihlelo se fellang ho eona.  Taba eena ea ho kuta kapele e etsa hore boea bo fihle kapele mabopong. E molemo hape ka ha ntse ba lefisa lihoai ka bomong liranta  tse hlano (M5.00)  nku ka nngoe.

O tsoetsepele ho re bolella ka melemo ea mechini eena e kutang;  E nts’a boea kaofela hape e kuta ka ho lekana, ha e sehe joaloka sekere. Taba engoe ke hore mosebetsi o fela kapele ,eleng hore sekiri se ka tseba ho hirisetsa thepa likiri tse ling tse ntseng li saletse morao le hore boea bo fihla kapele mapobong. Hape ke taba ea ho arabela tlhoko ea mesebetsi nakong ena eo Lesotho le tjametsoeng ke tlala.

Ka morao hore Mahooana a re bolelle melemo ea mechini haaka siea mora hore hlalosetsa litebello tsa bona tsa nako etlang. Tsona o ile a li beha tjena; Ba shebile hore likiri tse ling li nke mohlala ho bona pele ho morero oa ntlafatso ea farelane le seiboko. Ba batla ho beha sekiri sa bona boemong ba morao-rao, mohlala – ho sebelisa thepa e mamellang maemo a joale a phetoho ea leholimo joalo ka ho sebelisa ts’epe ho fapana le ho sebelisa lipalo tse bolang. Hape ba batla ho sebelisa matla a letsatsi ho fehla motlakase. Ba lakatsa ho ba le matla a ho bora metsi fats’e sebakeng sa tipi hoena le ho emela metsi a liphallello. Basebetsi ba sekiri ba be le lithupelo le hore sekiri se aheloe liofisi le matloana a bontate le bo’me’. Ea mantlha Mahooana o boletse e le litlhulisano. Ele mokhatlo ba lakatsa ho bona bakuti ba bona ba  kenela litlhulisano Lesotho le Afrika Boroa ho fihlela ba fihla mafats’eng akang bo ‘Australia.’

Joaloka mekhatlo e meng ba ntse ba kopana le mathata. Mahooana o hlalositse bothata ele tsamaiso e sa tsitsang, le bacha ba sieo kahara likomiti.

“Ha bacha ba le teng kahara likomiti,  liqeto li ka etsoa kapele le ho koetlisa bookameli ba nako e tlang. Bacha ba tlisa litsebo tsa sejoale-joale”

Ba na ke bona lipula maliboho tse sebetsang ka mochini Lesotho mona. Sekiri sena se kopetsoe chelete SADP ke Mahooana Thakali ea bontšitsoeng ka morao

Ba na ke bona lipula maliboho tse sebetsang ka mochini Lesotho mona. Sekiri sena se kopetsoe chelete SADP ke Mahooana Thakali ea bontšitsoeng ka morao

 

O qetelletse ka ho re joetsa hore koetliso ea basebetsi ke taba ea bohlokoa. Ka ho etsa joalo sekiri se tla tseba ho sebetsa mots’eare le bosiu, boea bo tla tseba ho fihla mabopong kapele.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *